Öncelikle, bu özelliğin kontrolleri tam olarak nasıl etkilediğine bakalım. Adından da anlaşılacağı üzere, bu özellik Etkileşim kontrolünün bir modifikasyonudur. Kontrolün kendisi hakkında daha fazla bilgiyi aşağıdaki bağlantılarda bulabilirsiniz.
Bağlantılı makalede, kontrolün kesme, burulma ve eğilme arasındaki etkileşimi ele aldığını göreceksiniz. Sınırlı etkileşim kontrolü özelliği, kesme kuvvetinden kaynaklanan boyuna kuvvet ΔFtd,s değerinin nasıl kullanıldığını etkiler; bu değer, burulmadan kaynaklanan boyuna kuvvet ΔFtd,t ile toplanarak Etkileşim kontrolünde eğilme ile birleştirilir.
Aşağıdaki makalede, etkileşim değerlendirmesi amacıyla kesme kuvvetinden kaynaklanan boyuna kuvvet ΔFtd,s'nin bir kesit üzerine nasıl uygulandığını keşfedebilirsiniz.
Kısaca: boyuna kesme kuvveti ΔFtd,s hesaplanır.
Ardından, kesme kuvvetine direnen kesit üzerine ağırlık merkezine uygulanır; kesme kuvvetine direnen kesit belirlenemiyorsa tüm kesitin ağırlık merkezine uygulanır. Daha sonra boyuna burulma kuvveti belirlenir ve kesit, Etkileşim kontrolünde N+My+Mz+ΔFtd,s+ΔFtd,t kombinasyonu için değerlendirilir.
Şimdi, bu özelliğin neler yapabileceğine nihayet geliyoruz. Sınırlı etkileşim kontrolü onay kutusu işaretlendiğinde, belirli koşullar altında kesme kuvvetinden kaynaklanan boyuna kuvvet etkileşim kontrolünde dikkate alınmaz. Şimdi bu dışlamanın önce RCS uygulamasında, ardından Beam uygulamasında nasıl çalıştığını görelim.
RCS uygulamasında sınırlı etkileşim kontrolü
Aşağıdaki metin, RCS uygulamasını bağımsız olarak kullandığımız bir örneğe atıfta bulunmaktadır. İşlevsellik, Tasarım Elemanı bölümünde bulunabilir.
Etkinleştirildiğinde, kesme kuvvetinden kaynaklanan boyuna kuvvet ΔFtd,s projedeki hiçbir Section veya ekstrem için uygulanmayacaktır. Ayrıca hangi ULS kombinasyonu için geçerli olacağını tanımlamayı unutmamak gerekir.
Beam uygulamasında sınırlı etkileşim kontrolü
Beam uygulamasında bu işlevselliği Betonarme Tasarım 1D – Veri bölümünde bulabilirsiniz.
Etkinleştirildiğinde, kirişte mesnetlerden d (kesitin etkin derinliği) uzaklığındaki bölgeler tanımlanır ve bu bölgelerde kesme kuvvetinden kaynaklanan boyuna kuvvet ΔFtd,s hariç tutulur.
Bu, bu bölgeye bir Kontrol konumu tanımlar ve üst şeritteki Ayrıntılı düğmesini kullanarak yönetmelik kontrollerini görüntülemek için RCS uygulamasına giderseniz, bu Section'lar için sıfır ΔFtd,s değeri göreceğiniz anlamına gelir. Dışarıdaki Section'lar, ΔFtd,s kuvveti dahil edilerek kontrol edilecektir.
Aşağıdaki şekilde, 1, 2 ve 5 numaralı kesitlerin ΔFtd,s hariç tutularak kontrol edileceği anlamına gelir.
Şekil, Kontrol konumlarının doğrudan tanımlandığı aşamalı bir kirişin (İnşaat aşamaları içeren) örneğini göstermektedir. Tasarım için ekstremların otomatik olarak arandığı tek bir Donatılı kesiti temsil eden ve sözde Donatı bölgelerinin tanımlandığı betonarme kiriş durumunda, mesnetlerin yakınındaki bu donatı bölgeleri alt bölgelere (mesnetlerden d uzunluğunda) bölünür. Ekstremlar daha sonra alt bölgeler için ayrı ayrı aranır ve bu da daha fazla sayıda ekstreme yol açar.
Bunu, yalnızca bir Donatı bölgesi tanımladığımız basit bir kiriş örneğiyle göstereceğiz.
Sınırlı etkileşim kontrolü kapalıysa (varsayılan ayar), tüm iç kuvvetler için ekstremlar bu tek bölgede bulunacak ve kesit, tümü için ΔFtd,s kuvveti dahil edilerek değerlendirilecektir.
Sınırlı etkileşim kontrolü etkinleştirildiğinde, bölge bağımsız olarak ekstremların bulunduğu üç alt bölgeye ayrılır. RCS'deki Ayrıntılı Sonuçlarda, en dıştaki alt bölgelere düşen ekstremlar için ΔFtd,s'nin hariç tutulduğunu ve orta alt bölgenin ekstremları için ΔFtd,s'nin Etkileşim kontrolüne dahil edildiğini görürüz.
Eurocode ile ilişki
EN 1992-1-1'in 6.2.3 (7) maddesi, MEd,max/z değerinin aşılmaması kaydıyla, çekme başlığındaki boyuna donatıya boyuna çekme kuvvetinin dahil edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Beam uygulaması ise bunun, ilk çubuktan sonra kirişin Çubuk model yöntemi modelinde mevcut olacağını varsayar. İlk çubuğun açısının 45° olduğunu varsayarsak, ilk çubuk söz konusu d mesafesinde sona erecektir. (MEd/z) + ΔFtd ≤ MEd,max/z koşulu doğrudan kontrol edilmemekte olup mesnetlerden d'den biraz daha büyük bir mesafede, yönetmeliğin gerektirdiğinden daha büyük bir boyuna kesme kuvvetinin uygulanması söz konusu olabilir.
